Ο ανεξήγητος πόνος στα πόδια είναι ένα σύμπτωμα που απασχολεί εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Πολλοί το αποδίδουν στην καθημερινή κούραση, σε μυϊκή υπερκόπωση ή σε ορθοπεδικά προβλήματα, όμως στην πραγματικότητα ένα μεγάλο ποσοστό των περιπτώσεων έχει φλεβική προέλευση. Οι φλέβες των ποδιών αποτελούν ένα πολύπλοκο σύστημα αγγείων που μεταφέρει το αίμα πίσω στην καρδιά. Όταν αυτό το σύστημα παρουσιάσει δυσλειτουργία, ο πόνος, το βάρος, η κόπωση ή το πρήξιμο εμφανίζονται ακόμη και χωρίς εμφανή λόγο.

Σύμφωνα με δεδομένα της Cleveland Clinic και του Johns Hopkins Medicine, πάνω από το 25–30% των ενηλίκων παρουσιάζουν κάποιας μορφής φλεβική ανεπάρκεια, ενώ ένα μεγάλο ποσοστό παραμένει αδιάγνωστο επειδή τα συμπτώματα είναι «ύπουλα» και συχνά μπερδεύονται με μυοσκελετικά προβλήματα. Πολλές φορές ο ασθενής αναζητά ορθοπεδική ή νευρολογική εκτίμηση, ενώ η πραγματική αιτία βρίσκεται στις φλέβες.

Στην Ελλάδα, εξειδικευμένοι αγγειοχειρουργοί – φλεβολόγοι, όπως ο Κωνσταντίνος Λαμπίδης, αντιμετωπίζουν καθημερινά τέτοιες περιπτώσεις, χρησιμοποιώντας σύγχρονες και ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους διάγνωσης και θεραπείας.

Γιατί οι φλέβες μπορεί να προκαλέσουν πόνο

Οι φλέβες των κάτω άκρων έχουν τη δύσκολη αποστολή να μεταφέρουν το αίμα προς την καρδιά, κόντρα στη βαρύτητα. Αυτό γίνεται χάρη σε μικρές βαλβίδες που εμποδίζουν το αίμα να επιστρέψει προς τα κάτω. Όταν οι βαλβίδες αυτές χαλαρώσουν ή το τοίχωμα της φλέβας εξασθενήσει, το αίμα λιμνάζει στα πόδια δημιουργώντας φλεβική στάση και αυξημένη πίεση. Το αποτέλεσμα αυτής της πίεσης είναι το αίσθημα βάρους, ο πόνος, το τράβηγμα ή ο έντονος καύσος κατά μήκος της γάμπας ή του μηρού.

Ο πόνος αυτός συχνά εμφανίζεται στο τέλος της ημέρας, μετά από πολλές ώρες ορθοστασίας, ή όταν δεν υπάρχει αρκετή κινητικότητα. Βελτιώνεται όταν ο ασθενής σηκώσει τα πόδια ψηλά, κάτι που αποτελεί ένδειξη ότι η αιτία είναι κυκλοφορική και όχι μυϊκή.

Πότε ο πόνος είναι φλεβικής αιτιολογίας

Ο φλεβικός πόνος έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, όπως χειροτέρευση το βράδυ, επιδείνωση με την ορθοστασία, ανακούφιση με την ανύψωση των ποδιών και συνοδό αίσθημα βάρους ή φουσκώματος. Η NHS UK αναφέρει ότι η αίσθηση κόπωσης στα πόδια, ακόμη και μετά από μικρή απόσταση περπατήματος, είναι ένα από τα πιο συχνά σημάδια φλεβικής δυσλειτουργίας.

Σε αντίθεση, ο μυοσκελετικός πόνος εμφανίζεται συνήθως σε συγκεκριμένες κινήσεις, επιδεινώνεται με την άσκηση και δεν επηρεάζεται από τη θέση των ποδιών.

Οι πιο συχνές φλεβικές αιτίες πόνου στα πόδια

Ο πόνος στα πόδια που οφείλεται σε φλεβικά αίτια συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τη χρόνια φλεβική ανεπάρκεια. Πρόκειται για μια κατάσταση όπου οι φλέβες δεν καταφέρνουν να επιστρέψουν το αίμα στην καρδιά αποτελεσματικά, με αποτέλεσμα η πίεση στα κάτω άκρα να αυξάνεται. Η αυξημένη αυτή πίεση δημιουργεί συμπτώματα όπως βάρος, κόπωση, καύσο, σφίξιμο και πόνο που επιδεινώνεται όσο περνά η ημέρα. Ακόμη και σε άτομα χωρίς εμφανείς κιρσούς, η χρόνια φλεβική ανεπάρκεια μπορεί να είναι η κρυφή αιτία.

Οι κιρσοί αποτελούν επίσης μια σημαντική πηγή πόνου. Πρόκειται για διογκωμένες, ελικοειδείς φλέβες που μπορούν να προκαλέσουν έντονη ενόχληση, τοπική θερμότητα, πόνο στην αφή και πόνο που απλώνεται σε όλο το πόδι. Όσο μεγαλύτερη και πιο διατεταμένη είναι μια κιρσωτική φλέβα, τόσο πιο έντονα μπορεί να είναι τα συμπτώματα.

Το φλεβικό οίδημα αποτελεί μία ακόμη συχνή αιτία πόνου. Όταν το αίμα και τα υγρά δεν επιστρέφουν αποτελεσματικά προς την καρδιά, συσσωρεύονται στους ιστούς των ποδιών. Αυτή η συγκέντρωση υγρού προκαλεί πίεση, δυσφορία, κρίσεις πρηξίματος και την αίσθηση ότι τα πόδια «βαραίνουν».

Η θρομβοφλεβίτιδα – ο συνδυασμός θρόμβου και φλεγμονής μέσα σε επιφανειακή φλέβα – εμφανίζεται με τοπικό πόνο, σκλήρυνση, ερυθρότητα και θερμότητα κατά μήκος της φλέβας. Η βαθιά φλεβική θρόμβωση (DVT), από την άλλη, είναι πιο επικίνδυνη και μπορεί να προκαλέσει μονόπλευρο πρήξιμο, έντονο πόνο στη γάμπα και αίσθηση θερμότητας. Η DVT αποτελεί επείγουσα κατάσταση, αφού μπορεί να οδηγήσει σε πνευμονική εμβολή.

Τέλος, σε προχωρημένες μορφές φλεβικής ανεπάρκειας δημιουργούνται δερματικές αλλοιώσεις και φλεβικά έλκη. Πριν εμφανιστούν τα έλκη, οι ασθενείς συχνά αναφέρουν επίμονο πόνο, έντονη φαγούρα, αίσθηση τραβήγματος και τοπική αύξηση της θερμοκρασίας.

Πώς γίνεται η διάγνωση

Η διάγνωση των φλεβικών παθήσεων στηρίζεται στη λεπτομερή κλινική εξέταση και στο υπερηχογράφημα triplex φλεβών. Το triplex δείχνει αν οι βαλβίδες λειτουργούν σωστά, αν υπάρχει παλινδρόμηση αίματος, σε ποιο σημείο εντοπίζεται η φλεβική βλάβη και αν υπάρχει θρόμβος. Είναι μια ανώδυνη, γρήγορη και απολύτως αξιόπιστη εξέταση.

Ο Κωνσταντίνος Λαμπίδης χρησιμοποιεί εξειδικευμένα διαγνωστικά πρωτόκολλα και υπερήχους υψηλής ανάλυσης, ώστε να καταγράφεται με ακρίβεια η λειτουργία των φλεβών και να σχεδιάζεται η καταλληλότερη θεραπεία.

Σύγχρονες θεραπείες που ανακουφίζουν τον φλεβικό πόνο

Η θεραπεία βασίζεται στη διόρθωση της αιτίας και όχι απλώς στην αντιμετώπιση του συμπτώματος.
Η σύγχρονη φλεβολογία περιλαμβάνει μεθόδους όπως:

EVLA (Laser ενδοφλέβιας εξάλειψης)
Θεωρείται από το NICE Ηνωμένου Βασιλείου ως θεραπεία πρώτης επιλογής. Η προβληματική φλέβα «κλείνει» εκ των έσω μέσω θερμικής ενέργειας.

RFA – Ραδιοσυχνότητες
Αντίστοιχα αποτελεσματική μέθοδος που χρησιμοποιεί θερμότητα για την εξουδετέρωση της φλέβας.

Σκληροθεραπεία – Μικροσκληροθεραπεία – Foam
Εφαρμόζεται για μικρούς κιρσούς και φλεβεκτασίες, μέσω έγχυσης ειδικού διαλύματος που συρρικνώνει τη φλέβα.

Κόλλα κυανοακρυλικού (VenaSeal)
Μία μέθοδος χωρίς αναισθησία, χωρίς κάλτσες και χωρίς θερμική ενέργεια.

Φαρμακευτική υποστήριξη και ελαστική συμπίεση
Σε ήπιες περιπτώσεις μπορούν να βελτιώσουν τη ροή του αίματος.

Πίνακας: Πότε ο πόνος στα πόδια οφείλεται σε φλεβική αιτία

Συμπέρασμα

Ο πόνος στα πόδια χωρίς εμφανή λόγο δεν πρέπει να αγνοείται. Πολύ συχνά η αιτία είναι φλεβική και όχι μυοσκελετική. Η φλεβική ανεπάρκεια, οι κιρσοί, η θρομβοφλεβίτιδα και η βαθιά φλεβική θρόμβωση είναι παθήσεις που εμφανίζονται συχνά, έχουν σαφή συμπτώματα και απαιτούν έγκαιρη διάγνωση.

Με τη σωστή αξιολόγηση και καθοδήγηση από εξειδικευμένο αγγειοχειρουργό στους κιρσούς όπως ο Κωνσταντίνος Λαμπίδης, ο πόνος μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά, η κυκλοφορία να βελτιωθεί και η καθημερινότητα να επανέλθει χωρίς περιορισμούς.

FAQ – Συχνές Ερωτήσεις

Ο πόνος στα πόδια μπορεί να οφείλεται στις φλέβες ακόμη κι αν δεν έχω κιρσούς;
Ναι, η φλεβική ανεπάρκεια συχνά υπάρχει χωρίς ορατά σημάδια.

Πότε πρέπει να ανησυχήσω;
Όταν υπάρχει πρήξιμο, θερμότητα, ερυθρότητα ή ξαφνικός πόνος στη γάμπα.

Πονάει η θεραπεία με laser;
Είναι ελάχιστα επεμβατική μέθοδος και συνήθως το άτομο επιστρέφει στις δραστηριότητες την ίδια ημέρα.

Βοηθάει η άσκηση στη φλεβική κυκλοφορία;
Ναι, το καθημερινό περπάτημα είναι από τις πιο σημαντικές συνήθειες για τη φλεβική υγεία.

Πρέπει πάντα να φοράω κάλτσες συμπίεσης;
Εξαρτάται από τον βαθμό της φλεβικής ανεπάρκειας· ο ιατρός θα καθορίσει αν είναι απαραίτητες.